Vier jaar lang onderzocht voedingswetenschapper Cruijsen gegevens van duizenden mensen die ooit een hartinfarct hadden doorgemaakt. Sommigen belandden van de ene op de andere dag weer in het ziekenhuis nadat ze opnieuw een hartinfarct kregen, of een beroerte.

"We weten al langer dat gezonde voeding goed is voor onze harten", beaamt Marianne Geleijnse, die het onderzoek begeleidde. "Maar dat ging vooral om gezonde mensen zonder hart- en vaatziekten. Onderzoek naar patiënten was schaars, terwijl juist hartpatiënten meer risico lopen. Na een eerste infarct ontstaat hartschade, de kans wordt groter op een tweede infarct, een beroerte en vroegtijdig overlijden. Ook lopen ze meer risico op diabetes."

Gezond dieet

Sommige mensen met hart- en vaatziekten denken: ik gebruik al medicijnen om mijn bloeddruk en cholesterol te verlagen, dan hoef ik verder niets te doen en kan ik wel een vette snack eten, ziet Geleijnse, hoogleraar voeding en cardiovasculaire ziekten aan de Wageningen Universiteit. Maar klopt dat wel? Hoog tijd dus om die groep eens grondig te onderzoeken.

Eet- en drinkgewoonten van ruim vierduizend patiënten zijn onder de loep genomen en de patienten zijn ruim 15 jaar gevolgd. En wat blijkt? "Al gebruik je de beste medicijnen, met een gezond dieet neemt het risico op sterfte aan een tweede infarct of beroerte met zo’n 20 procent af op de lange termijn."

Eet dit vooral wel

Hartpatiënten vrezen weleens dat ze op een streng dieet moeten, niets lekkers meer mogen eten, weet Geleijnse. "Je hoeft geen gek dieet te volgen. Een paar veranderingen, zoals het eten van meer vezels, minder vlees en minder zout, kan al grote invloed hebben."

De ideale menukaart om de levensverwachting op te krikken? Meer groenten, fruit, peulvruchten zoals kikkererwten en linzen en volkoren granen. "En ook een paar keer per week yoghurt eten kwam er gunstig uit in ons onderzoek."

Eet dit vooral niet

Het minderen van ongezond eten, helpt ook. Denk aan: rood en bewerkt vlees, suikerhoudende frisdranken, zout en alcohol. Thee en koffie zijn prima keuzes. "Maar als je koffie drinkt, dan is filteren verstandig, zeker als hartpatiënt. Stofjes die je cholesterol verhogen blijven dan achter in het papieren filter."

De onderzoekers keken ook naar de aardappel, 'die valt nogal in de smaak bij de leeftijdsgroep'. De aardappel zou het risico op hart- en vaatziekten verhogen, bleek uit onderzoek in de Verenigde Staten. "Maar daar eten ze gefrituurde aardappels, patat." De onderzoekers aan de WUR zien weinig kwaad in gekookte aardappelen. “Alleen bij heel hoge innames leek het risico op diabetes toe te nemen in ons onderzoek. Wissel daarom eens af met zilvervliesrijst of volkorenpasta. En laat zout en jus achterwege."

Drink dit nooit

Zo'n gezonde leefstijl kan best een uitdaging zijn. Mag je dan helemaal niets meer? "Ik snap het als je een stukje taart of lekkers neemt als je iets te vieren hebt ", ziet Geleijnse. Niet voor je gezondheid, maar omwille van je levensgeluk. Toch raadt ze alcohol af. "Het vergroot de kans op kanker en leverschade. Als voedingsprofessor zal ik dat niet aanbevelen."