Lead Image 1:
Lead image TXT 1: Herman Sieben van de Nederlandse Mycologische Vereniging. Foto: Omroep Gelderland
De zeer giftige groene knolamaniet kan ook wit zijn. Foto: ANP

De zeer giftige groene knolamaniet kan ook wit zijn. Foto: ANP

WEZEP - Je kan er flink ziek van worden en er zelfs aan overlijden: het eten van zelf geplukte paddenstoelen is niet zonder risico. Nu de paddenstoelen in de natuur in overvloed te vinden zijn, is het goed om te weten welke je veilig kan eten, en welke je beter in het bos kan laten staan.

De bekendste paddenstoel is de witte gekweekte champignon, die we bijvoorbeeld in bakjes bij de supermarkt kunnen kopen. Maar er zijn wel tachtig soorten champignons, dus dat we er in het najaar verschillende tegen kunnen komen in het bos is niet verrassend. "Ze zien er wel anders uit", zegt Herman Sieben, mycoloog bij de Nederlandse Mycologische Vereniging.

"Als je ze in de supermarkt koopt, zijn ze nog helemaal dicht. Als je ze dan openmaakt, zie je dat ze een beetje roze zijn. Liggen ze een tijdje, dan zie je dat de sporen aan de onderkant bruin worden. Dat is wat je ziet als je paddenstoelen gaat plukken in het bos", vertelt Sieben.

Giftig en dodelijk

Volgens het Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum (NIVC) in Utrecht worden er in Nederland per jaar zo'n twintig mensen ziek van het eten van giftige zelf geplukte zwammen. Sinds 2019 zijn er zelfs vier overleden. Het werkelijke aantal vergiftigingen ligt waarschijnlijk hoger, omdat niet alle gevallen bij het NIVC worden gemeld. Het centrum waarschuwt voor de gevaren van paddenstoelen eten die zelf geplukt zijn en Sieben sluit zich daarbij aan.

Herman Sieben van de Nederlandse Mycologische Vereniging. - Foto: Omroep Gelderland

"Koop een goed boek over paddenstoelen en ga eens mee met een expert. Gebruik niet alleen je ogen als je probeert te achterhalen welke zwam je beet hebt, gebruik ook je mond en je neus. Paddenstoelen kunnen een bittere smaak hebben en een eigen geur. Maar het belangrijkste advies is: pluk alleen paddenstoelen die je herkent, zoals het eekhoorntjesbrood", aldus de mycoloog.

Groene knolamaniet

In Nederland zijn er bijna zesduizend verschillende soorten paddenstoelen, waaronder een aantal die zeer giftig zijn. Het lastige is dat een giftige zwam soms lastig is te onderscheiden van een veilige zwam. Zoals bijvoorbeeld de groene knolamaniet, een van de giftigste paddenstoelen op aarde. "Die kan in kleur variëren. Meestal is hij groen, maar hij kan ook wat wit zijn en dan lijkt hij op de witte champignon die je in het wild kan vinden of bij supermarkt kan kopen", zegt Sieben.

De NIVC en Sieben wijzen er allebei nadrukkelijk op dat het niet verstandig is zonder kennis van zaken zelf geplukte paddenstoelen te eten. Tegelijkertijd zien ze ook dat mensen soms té bezorgd kunnen zijn. Per jaar zijn er volgens het NIVC tweehonderd meldingen van mensen die zich zorgen maken na het eten van paddenstoelen, maar meestal loopt dat met een sisser af. Het gaat bijvoorbeeld om ouders die, nadat hun kind in het bos een hapje van een zwam heeft genomen, uit bezorgdheid naar een arts gaan.

Bekijk de reportage:

Deel dit artikel