Na 25 jaar speurwerk krijgt deze Ermelose historicus een bijzondere onderscheiding

De gemeenteraad kende de onderscheiding unaniem toe. De voordracht kwam van de Werkgroep Joodse Slachtoffers Ermelo en de Vereniging Historisch Ermeloo.

Yska geldt al jaren als een van de belangrijkste kenners van de geschiedenis van Ermelo. Met uitgebreid archiefonderzoek bracht hij veel lokale verhalen uit de Tweede Wereldoorlog opnieuw onder de aandacht. Daarbij richtte hij zich niet alleen op grote historische gebeurtenissen, maar vooral op de persoonlijke verhalen van inwoners die door de oorlog werden getroffen. 

Hij publiceerde ongeveer honderd artikelen in het verenigingsblad Van 't Erf van Ermeloo. Daarin beschreef hij onder meer het lot van weggevoerde Joodse gezinnen, zoals de familie Staal en de kinderen Beem. Ook reconstrueerde hij de locaties van arrestaties en deportaties binnen de gemeente. 

Daarnaast deed Yska onderzoek naar de deportatie van Joodse verstandelijk gehandicapten uit de instellingen 's Heeren Loo en Veldwijk. Daarbij bracht hij onder meer correspondentie over deze kinderen aan het licht. Ook zijn historisch-militaire studies naar de Duitse aanwezigheid en de luchtafweer in de regio Ermelo-Harderwijk worden beschouwd als belangrijke historische bronnen. 

Het werk van Yska vormde bovendien de feitelijke basis voor de plaatsing van 41 Stolpersteine in Ermelo. Deze gedenkstenen liggen bij voormalige woon- en onderduikadressen van oorlogsslachtoffers. Ze herinneren voorbijgangers aan inwoners die tijdens de Tweede Wereldoorlog werden vervolgd en vermoord. 

Bij de uitreiking sprak burgemeester Hans van Daalen zijn waardering uit voor het werk van de historicus. 

"U heeft achterom gekeken naar de verhalen die dreigden te vervagen. Daarmee heeft u een immense bijdrage geleverd aan het collectieve geheugen van Ermelo en aan de bewustwording onder jongere generaties. U heeft Ermelo niet alleen historisch rijker gemaakt; u heeft gesproken voor verbinding, compassie en blijvende herinnering." 

De Zilveren Pauw is de gemeentelijke onderscheiding van Ermelo. De prijs bestaat sinds 1973. De naam verwijst naar de witte pauwen van Kasteel Staverden. Die zijn ook te zien in het gemeentewapen. De onderscheiding is bedoeld voor mensen die zich op een bijzondere manier hebben ingezet voor de Ermelose samenleving.

Peter Yska was majoor en werd in 1992 benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau met de Zwaarden. Zijn militaire achtergrond hielp hem bij zijn zorgvuldige en nauwkeurige historische onderzoek.